عبد الله بن محمد ابن ناقيا ( ابن ناقيا البغدادي ) ( مترجم : ميرلوحى )

165

الجمان في تشبيهات القرآن ( فارسى )

402 كانّ النّجوم فى فحمة الدجى * رءوس مدارى ركّبت فى معاجر « 25 » و ابن المعتزّ را در اين معنى و پاره‌اى از عبارتش ، عبد العزيز بن عبد اللّه بن طاهر شركت جسته ، و تشبيهش را منحصر به تشبيه ستاره « الشّعرى » نموده و گفته است : [ از بحر رجز ] 403 و اعترضت وسط السّماء الشّعرى * كانّها ياقوتة فى مدرى « 26 » و بتحقيق يكى از شاعران مولّد براى ستارگان با ستاره ثريّا تشبيهى بديع آورده و گفته است : [ از بحر كامل مجزوء ] 404 و ترى النّجوم المشرقا * ت كانّها درّ العصابة 405 و ترى الثّريّا وسطها * و كانّها زرد الذؤابه « 27 » و بتحقيق يزيد بن الطّثريّة « 28 » در تشبيه ستارگان ثريّا گفته است : [ از بحر طويل ] 406 اذا ما الثّريّا فى السّماء كانّها * جمان و هي من عقده فتبدّدا « 29 » و شاعر ديگرى در حالى كه سخن از زنى به ميان آورده گفته است : [ از بحر طويل ] 407 أتينا بليل و النّجوم كانّها * قلائد درّ حلّ عنها نظامها « 30 » و شاعر ديگرى گفته است : [ از بحر خفيف ]

--> ( 25 ) - التشبيهات ، ص 7 . ( 26 ) - ديوان المعانى ، ج 1 ، ص 338 ، و التشبيهات ، ص 7 . ( 27 ) - آن دو بيت از مخلّد الموصلى است . ( ديوان المعانى ، ج 1 ، ص 335 ) . ( 28 ) - او يزيد بن سلمه از شاعران بنى اميّه است ، و در سال 136 ه وفات يافت . ( الشّعر و الشعراء ، ج 1 ، ص 340 و وفيات الاعيان ، ج 2 ، ص 299 ) ( 29 ) - در نسخه اصل و ديوان المعانى ، ج 1 ، ص 334 چنين است ، امّا در التشبيهات ، و خزانة الادب ، ج 4 ، ص 417 ( بجاى من عقده ) من سلكه ضبط شده است . ( 30 ) - در نسخه اصل چنين است ، امّا در ديوان المعانى ، ج 1 ، ص 233 ( بجاى اتينا ) سرينا ضبط شده ، و در التشبيهات ، ص 4 آن بيت به اين روايت است : اذا ما بلغت و الثّريّا كانّها * قلادة درّ سلّ عنها نظامها